ویتالیک بوترین: لایهدومها باید فراتر از «مقیاسپذیری اتریوم» ارزشآفرینی کنند
ویتالیک بوترین، بنیانگذار اتریوم، در اظهارنظری جدید اعلام کرد که وابستگی شبکه اتریوم به راهحلهای لایهدوم باید کاهش یابد. او تاکید کرد که بسیاری از این شبکهها در مسیر تمرکززدایی کامل (مرحله ۲) پیشرفت کافی نداشتهاند و نباید صرفاً به عنوان «شاردهای برندشده» اتریوم معرفی شوند. بوترین از توسعهدهندگان لایهدوم خواست تا ارزش پیشنهادی خود را فراتر از ادعای ساده «مقیاسپذیری اتریوم» تعریف کنند.
نکات کلیدی
– ویتالیک بوترین خواستار یافتن «مسیر جدیدی» برای اتریوم با وابستگی کمتر به شبکههای لایهدوم شد.
– او هشدار داد پیشرفت بسیاری از پروژههای لایهدوم به سمت تمرکززدایی کامل (مرحله ۲) بسیار کندتر از انتظار بوده است.
– بوترین تاکید کرد برخی لایهدومها به دلایل فنی یا الزامات نظارتی مشتریان، ممکن است هرگز نخواهند کنترل نهایی را رها کنند.
– از نظر او، دیگر نمیتوان همه لایهدومها را به عنوان «تمدید برند اتریوم» در نظر گرفت.
– بنیانگذار اتریوم از توسعهدهندگان خواست ارزش پیشنهادی متمایز و فراتر از مقیاسپذیری ارائه دهند.
– او پیشنهاد کرد که لایهدومها باید در طیفی از نظر انطباق با استانداردهای اتریوم ارزیابی شوند.
– این اظهارات میتواند نقطه عطفی در استراتژی بازاریابی و توسعه اکوسیستم لایهدوم باشد.
بازنگری در نقش لایهدومها
ویتالیک بوترین، بنیانگذار مشترک اتریوم، در پستی در شبکه ایکس اعلام کرد که «چشمانداز اولیه لایهدومها و نقش آنها در اتریوم دیگر منطقی به نظر نمیرسد.» این اظهارنظر نشاندهنده تغییر موضع قابل توجهی از سوی یکی از معماران اصلی این اکوسیستم است. برای سالها، راهبرد غالب برای مقیاسپذیری اتریوم، تکیه بر شبکههای لایهدومی مانند آربیتروم، اپتیمیسم، پالیگان و بیس بود. این شبکهها توسط اشخاص ثالث روی میننت اتریوم ساخته شدند تا فضای بلوک بیشتری فراهم کرده و تراکنشها را سریعتر و ارزانتر کنند، در حالی که امنیت و تمرکززدایی شبکه اصلی حفظ شود.
با این حال، بوترین اکنون معتقد است که خود لایه یک (اتریوم میننت) با سرعت قابل قبولی در حال مقیاسپذیر شدن است و این پیشرفت، ضرورت مطلق تکیه بر لایهدومها را زیر سوال برده است.
چالش دستیابی به «مرحله ۲» تمرکززدایی
یکی از محورهای اصلی انتقادات بوترین، کندی پیشرفت پروژههای لایهدوم در رسیدن به «مرحله ۲» تمرکززدایی است. او اولین بار در سال ۲۰۲۲ این چارچوب را معرفی کرد. در این تعریف، شبکههای لایهدوم «مرحله ۱» آنهایی هستند که هنوز «چرخهای کمکی» محدودی در زمینه امنیت و تمرکززدایی دارند.
این معمولاً به معنای حفظ برخی مکانیزمهای کنترل متمرکز یا توانایی توقف شبکه توسط تیم توسعهدهنده است. در مقابل، شبکههای «مرحله ۲» به طور کامل غیرمتمرکز هستند و هیچ نقطه کنترل متمرکزی ندارند. بوترین خاطرنشان کرد که پیشرفت به سمت مرحله ۲ (و همچنین قابلیت همکاری بین زنجیرهای) بسیار کندتر و دشوارتر از آنچه در ابتدا انتظار میرفت بوده است.
او حتی اشاره کرد که حداقل یک پروژه لایهدوم به صراحت اعلام کرده ممکن است هرگز نخواهد از مرحله ۱ فراتر رود. این تصمیم نه فقط به دلایل فنی مربوط به ایمنی ZK-EVM، بلکه به دلیل نیازهای نظارتی مشتریان آن پروژه است که ایجاب میکند کنترل نهایی در دستان آنها باقی بماند.
پایان عصر «مقیاسپذیری محض» به عنوان ارزش پیشنهادی
ویتالیک بوترین با اشاره به این چالشها، از توسعهدهندگان و فعالان اکوسیستم خواست نگرش خود نسبت به لایهدومها را تغییر دهند. به جای در نظر گرفتن همه آنها به عنوان «شاردهای برندشده» یا بخشی جداییناپذیر از اتریوم، باید آنها را در یک طیف ببینیم. در یک سر این طیف، شبکههایی قرار دارند که کاملاً با استانداردهای امنیتی و تمرکززدایی اتریوم هماهنگ هستند.
در سر دیگر، شبکههایی هستند که ممکن است در این معیارها کاملاً موفق نباشند، اما مزیت دیگری به کاربران ارائه میدهند. این مزیت میتواند کارمزد بسیار پایین، پشتیبانی از مقررات خاص (مثل انطباق با قوانین KYC/AML)، یا تجربه کاربری منحصر به فرد باشد. بوترین تاکید کرد که استراتژی بازاریابی قدیمی که صرفاً بر «مقیاسپذیری اتریوم» متمرکز بود، دیگر کافی نیست.
او خطاب به توسعهدهندگان لایهدوم پرسید: «اگر امروز من یک لایهدوم بودم چه میکردم؟» و پاسخ داد: «یک ارزش افزوده به جز "مقیاسپذیری" شناسایی میکردم.»
پیامدهای گسترده برای اکوسیستم
این اظهارات بوترین میتواند به یک نقطه عطف مهم در دنیای توسعه و بازاریابی لایهدوم تبدیل شود. برای سالها، اکثر پروژهها پیام اصلی خود را حول محور کمک به مقیاسپذیری اتریوم بنا کردهاند. حالا یکی از بنیانگذاران اصلی این شبکه میگوید تکیه بر این چارچوب ذهنی دیگر پاسخگو نخواهد بود.
این تغییر نگرش میتواند منجر به تمایز بیشتر پروژهها شود. شبکههایی که به استانداردهای بالای تمرکززدایی و امنیت دست یافتهاند، میتوانند به عنوان «تمدید واقعی اتریوم» موقعیتسازی کنند. در مقابل، پروژههای دیگر ممکن است بر روی سرویسدهی به بازارهای خاص، ارائه ابزارهای توسعهدهنده قویتر، یا ایجاد تجارتهای جدید تمرکز کنند.
این رویکرد جدید همچنین میتواند انتخاب را برای کاربران و توسعهدهندگان شفافتر کند. آنها میتوانند با آگاهی از جایگاه هر شبکه در این طیف، بر اساس نیازهای خود—چه امنیت حداکثری و چه ویژگیهای عملیاتی خاص—تصمیم بگیرند. در نهایت، این حرکت ممکن است فشار بیشتری بر روی پروژههای لایهدوم برای شفافیت بیشتر در مورد سطح تمرکززدایی و نقشه راه فنی خود ایجاد کند.